Heremastate in Bolsward

Ligging	Deze state ligt in Bolsward, aan de Heermastraat nr. 8.
Ontstaan	Het oudste deel van het huis stamt uit de 15e eeuw.
Geschiedenis	Door de familie Herema is het huis in de 15e en 16e eeuw gebouwd in vier fasen. Het linker deel, waarin zich thans een winkel bevindt, is waarschijnlijk de eerste fase, het rechter deel met onderkelderde zaal de tweede fase, het tussen-stuk de derde fase en de dwarsvleugel aan de achterzijde de laatste fase. Het gebouw werd opgetrokken uit rode en gele steen, waarbij drie lagen z.g. rooswinkels afgewisseld werden door twee lagen gele kloostermoppen. De vensters bestonden uit natuurstenen kruis- en kloosterkozijnen, de boven ramen gevuld met glas in lood, beneden luiken. De inwendige constructie bestond zowel uit enkelvoudige balklagen als uit moer- en kinderbinten voor de belangrijkste vertrekken. Op de verdieping muurstijlen en korbeels met zowel gothische als renaissance sleutelstukken. Op enkele sleutelstukken komt een eikel voor als versiering. In het wapen van Herema komen namelijk twee eikels voor. De dwarsvleugel aan de achterzijde vertoont reeds renaissancistische details, zoals de balk-consoles; de omlijsting van de vensters is een wijziging van 1600. In de loop van de volgende eeuwen is het pand vaak verbouwd. In de 17e eeuw werd de inwendige constructie ernstig aangetast door het verwijderen van de muurstijlen en korbeien. In de eerste helft van de 19e eeuw werden de trapgevels vervangen door dakschilden, de natuurstenen kozijnen werden vervangen door houten kozijnen met empire-ramen. Het linker gedeelte werd grotendeels vernieuwd. Sinds 1830 kreeg het de bestemming van boerderij waarbij het rechter gedeelte als koestal en hooivak ingericht werd. In 1973 werd het huis gerestaureerd, waarbij het uitgangspunt was zoveel mogelijk het aspect van het herenhuis te herstellen zonder tot reconstructie over te gaan. Zo zijn de trapgevels op een moderne wijze en met een afwijkende steen teruggebracht. Hierdoor is de massa van het gebouw weer tot zijn recht gekomen. De hoofdvorm van de vensters is hersteld, echter de vormgeving is geheel nieuw. De achtergevel van de rechter vleugel, welke ten behoeve van de koestal en kooivak gedeeltelijk verdwenen was en in slechte staat verkeerde, is in een nieuwe steen vernieuwd. De voorgevel van deze vleugel werd grotendeels gereconstrueerd met afkomende steen. Aan de achterzijde was oorspronkelijk een grote tuin met boomgaard tot aan het bolwerk van de stad.
Bewoners	15e eeuw familie Herema
Huidige doeleinden	Het is nu ingericht als herberg, waar men kan overnachten.
Opengesteld	Het hotel is niet opengesteld voor bezichtiging, wel kan men het interieur bekijken, als men er gaat overnachten.
Foto's
Bronnen	Tekst: Langs stinsen, states en andere voorname huizen in Friesland, 1979 Foto 1: Stinsen en States, Adellijk wonen in Friesland, 1992 Afb. 1 en 2: Langs stinsen, states en andere voorname huizen in Friesland, 1979