| Ligging |
Deze Stins/State stond in Buitenpost, gemeente Achtkarspelen, in de westelijke hoek van
de Voorstraat en de Jeltcamalaan (nu Stationsstraat).
 |
| Ontstaan | Er wordt niet expliciet over een stins gesproken. In 1504 sterft Benne van Ielcama, die aangeduid werd als "heerschap". |
| Andere benaming | Jeltcama |
| Geschiedenis |
De Jeltcama's of Jeltinga's van Buitenpost worden al in het begin van de 16e eeuw
als "heerschappen" aangeduid. Een verdedigbare stins wordt niet genoemd. De
'herschap Benne van Ielcama' sterft in 1504. Hij trouwt met Rins van Umpteda of
Oentzema uit Westergeest. Zij liggen in de kerk van Buitenpost begraven, waar
later ook hun zoon Buwe van Ieltcama, gestorven in 1544 en gehuwd met Frouck
Siccama uit Augustinusga, later begraven werd. In een volgende generatie worden ondermeer huwelijken gesloten met leden van de families Allema van Oudwoude en Oenema thoe Buwalda van Tjerkwerd, dus vergelijkbare families op de grens van adel en eigenerfden. Latere generaties trouwen met families uit de adel en de regentenstand, zoals Wynia, Aysma, Sminia, Van Nysten, Van Scheltinga, Van Sytzama, Van Velsen en Van Wyckel. De door Buwe zelf gebruikte sate te Buitenpost is in 1511 70 pondematen groot, na Herbranda het grootste bedrijf. Het ligt dan in dezelfde kavel als de kerk, ten noorden van de weg. In 1640 is Jeltinga state eigendom van Fecke Jeltinga, in 1698 en 1700 van Margrieta van Mejontsma. In 1718 wordt het als adellijk huis binnen singels afgebeeld, volgens het kadaster van 1832 is het terrein dan in gebruik als moestuin en valt het op door zijn omgrachting. In dat jaar is het terrein eigendom van Titia van Haersma die ook eigenaresse was van "huis en erf" aan de zuidkant van de Voorstraat, nu bekend als "Nijenstein". |
| Bewoners |
tot 1504 Benne van Ielcama 1504 - 1544 Buwe van Ieltcama 1640 Fecke Jeltinga 1700 Margrieta van Mejontsma 1832 Titia van Haersma |
| Huidige doeleinden | Van de State is niets meer terug te vinden. |
| Opengesteld | n.v.t. |
| Foto's |
|
| Bronnen |
Tekst: P.N. Noomen P.N. Noomen, De stinzen in middeleeuws Friesland en hun bewoners, 2009 De website hisgis, kaartlaag "stinzen fryslan" Afb. 1 Hisgis, kaartlaag "atlassen fryslan", kaart Schotanus Afb. 2 W. Eekhoff, "Nieuwe Atlas Provincie Friesland" Foto 1 J. Leemburg |